The shores of the Macedonian plain are washed by the Aegean Sea, which has linked this region with southern Greece, the islands, and Asia Minor since ancient times. According to Thucydides (II, 99), the Macedonian state was founded in the seventh century a.c. and comprised the region bounded by Mount Olympus and the sea, and the Peneus and Haliacmon Rivers. Hesiod, writing in the same period, tells of Macedon, the first ancestor of the Macedonians, and Magnes, the founder of the Thessalian Magnesians, two brothers who lived in the area around Pieria and Olympus. Herodotus recalls the relations between the Macedonians and the Thessalians and speaks of the Dorians of Thessaly (I, 56). The kings of Macedonia were Dorians, "Temenids with ancient roots in Argos" lThuc. II. 991. and descendants of Heracles.

The few but valuable testimonies of the seventh and fifth centuries a.c. acquire a special significance now that archaeological explorations in Pieria and on Mount Olympus have revealed Mycenaean cemeteries with finds which enable us to recognise this region's relations with the north- eastern Peloponnese during the last great era of Mycenaean culture. Extensive burial grounds with a surprising number of finds provide information about the so-called "dark ages" (1000-700 B.C.) in this area.

By the fifth century B.C., the coastal Macedonians had organised themselves into a dynamic and powerful state and advanced as far as the River Strymon. At a much earlier date, they had already crossed the Haliacmon, acquired Almopia and Eordaea, and crossed the Axios too; by the sixth century a.c., they had reached Therme (which was later to become Thessaloniki).

Οι ακτές της πεδινής Μακεδονίας βρέχονται από το Αιγαίο, που από πανάρχαιους χρόνους έδενε την περιοχή αυτή με τη νότια Ελλάδα, τα νησιά και τη Μικρά Ασία. Σύμφωνα με το Θουκυδίδη (ΙΙ, 99), από την Πιερία, την περιοχή δηλαδή ανάμεσα στον Όλυμπο και τη θάλασσα, τον Πηνειό και τον Αλιάκμονα ξεκίνησε η επέκταση του κράτους των Μακεδόνων που είχε ιδρυθεί στις αρχές του 7ου αι. π.Χ. Την ίδια εποχή ο Ησίοδος έγραφε ότι ο Μακεδών, ο γενάρχης των Μακεδόνων, και ο Μάγνης, ο γενάρχης των Θεσσαλών Μαγνήτων, ήταν αδέλφια και κατοικούσαν στην περιοχή περί την Πιερία και τον Όλυμπο. Ο Ηρόδοτος θυμίζει τη σχέση Μακεδόνων και Θεσσαλών μιλώντας για τους Δωριείς της Θεσσαλίας (Ι, 56). Οι βασιλείς της Μακεδονίας ήταν Δωριείς, "Τημενίδαι το αρχαίον όντες εξ 'Αργους" (Θουκ. ΙΙ, 99), απόγονοι του Ηρακλή.

Οι λίγες αλλά πολύτιμες μαρτυρίες του 7ου και 5ου αι. π.Χ. αποκτούν ιδιαίτερη σημασία και βαρύτητα τώρα που η αρχαιολογική έρευνα στην Πιερία και στον Όλυμπο αποκαλύπτει μυκηναϊκά νεκροταφεία με ευρήματα τα οποία επιτρέπουν να αναγνωρίσουμε τις σχέσεις της περιοχής αυτής με τη βορειοανατολική Πελοπόννησο κατά την τελευταία μεγάλη φάση του μυκηναϊκού πολιτισμού. Εκτεταμένες νεκροπόλεις τύμβων εξάλλου με αναπάντεχο πλήθος ευρημάτων δίνουν τη δυνατότητα μελέτης των λεγομένων "σκοτεινών χρόνων" (1000-700 π.Χ.) στην περιοχή αυτή.

Τον 5ο αι. π.Χ. οι παρά θάλασσαν Μακεδόνες οργανωμένοι σε ισχυρό και δυναμικό κράτος είχαν φτάσει ως το Στρυμόνα ποταμό διαβαίνοντας ήδη πολύ νωρίτερα τον Αλιάκμονα, προσαρτώντας την Αλμωπία και Εορδαία, περνώντας τον Αξιό και φτάνοντας στην περιοχή της Θέρμης (της μετέπειτα Θεσσαλονίκης) ήδη τον 6ο αι. π.Χ.